خطايى ، على اكبر
225
خطاى نامه ( شرح مشاهدات سيد على اكبر خطائى معاصر شاه اسماعيل صفوى در سرزمين چين )
باب خامس شهرلرنده اولان معادندن التون و كمش و برنج و قورشون و غيره و قماشر دبر و سائر انلرك امثالى امتعه دن و غلال و فواكهدن برنج و بغداى واريه و سائر حبوب و الما و ارمود و اوزم و انار و عناب و فندق و فسدق و جوز و لوز و غيره اصنافلريله ولايتلرنده واقع اولان امراضك ادويه لرندن مخزون اولنان خزائن بياننده در * و هر شهر طرفنده صمان و اودون طاغلركبى پشته پشته جمع اولنوب و بونلرك اوزرنده قوش مثالى بر شكل و هيكل عظيم ايليوب غايتده يوكسك محلده نشانه ايچون وضع ايلمشلر در جميع شهر خلقى طشرهدن كلان كمسنهلر ينجه فرسخ يولدن اول شكلى كوررك اكر حاجتلرى وار ايسه كلوب الورلر و اول صمان التى ايده بر جميع عسكرك اتلرينه صرف اولنوب تمام اولور بعده يرينه بر اولقدر دخى يغلور و اودون و صمان جميع عساكره و اينده و روندهيه هفته ده بركون و يريلور و يرنج واريه و بغداى و حبوبات سائره و فواكه تر و خشك هر شهر ده انبار پادشاهيده جمع و حفظ اولنور و جميع لشكر كفافلرى مقدارى هرايده بر كره و فواكه ايكى كونده بر صرف اولنور و الچى صورتنده كلان بازركانلره اوج ييله دكين برنج و بغداى وات و عرقى و عناب و جوز و سائر دانه و فواكهك انواعندن ويريلور و عساكره دخى كذلك و يريلور ذكر اولنان خزن ايتدكلرى امور التى ييلده بركره تمام اولوب برينه بر اولقدر دخى جمع اولنوب دائما بو منوال اوزره صرف اولنور و خاقان چيندن انعام و احسان التون و كمش و ديبا و اطلس و سائر اقمشه و ملبوتات و هر جنسك اعلا و زيباسندن اعطا اولنور و هيج شهر و حصار يوقدركه بو انبارلر اولميه و لا ينقطع بو اسلوب اوزره جمع و صرف اولنور و بو جمع اولنان مال و قماش و البسه و فواكه و حبوبات و غيره كنهكارلر جريمه سندن حاصل اولور زيرا دايم مقابله سنده التون و كمش الميوب بوقدر بيك انبار اول ديارده جريمه لردن اداره اولنور * باب سادس خاقان چينك تاج و تخت و سلطنتى بياننده در * خاقان چين ضلالت ايين اكرچه سلطنت سليمانى و اسكندر يونانى لق دعواسن ايدر تخت خاقان چين اول التوندن اولوب و كرو التوندن بر صورت اژدرها پيچاپيچ اولوب احاطه ايتمشدر و انك باشى اوچنده خاقانك نشانكاهى اولوب عرضى مقدارى اون زراع و ارتفاعى التى ذراع اولوب درونى مجوفدر فصل سراى خاقان چين يدى حصاردر كه هر برى ديكرندن محكم و استوار در و هر حصار ده باغ و بستان و بتخانه و ديوانخانه و نكارستانلر بنا اولنمشدر وانده ساكن اولان قزلر و خادملر كه واردر طبقه طبقه عادتلرى اوزره ترقى ايدرلر و جمله خادمان سراى يدى بيك باكره قزلر و اون ايكبيك جوان توانا در و انلردنكه